|
تعداد مشاهده : 1759 بار
کد خبر :
DEN-
80086
تاريخ
چاپ :
دوشنبه 19 آذر 1386
|
نمايشگاه عكسهاي خبري بن كورتيس در تهران به پايان رسيد
دوربينش خسته است، خسته از جنگ
رهام وزيري
يكي از مشهورترين عكاساني است كه در چند سال اخير در ايران نمايشگاه عكس برگزار كرده است و شايد مشهورترين آنها، مشهور در جهان و البته گمنام در ايران.
|
عكس: مهدي قاسمي
ايران را به عنوان اولين مكان براي نمايشگاه عكسهاي خبرياش از جنگهايي در آفريقا و آسيا انتخاب كرده است.
اين اولين نمايشگاه او در ده سال كار حرفهاياش به عنوان يك عكاس خبري است. بنيامين كورتيس ملقب به بن كورتيس، عكاس خبرگزاري آسوشيتدپرس است كه براي چند روزي ايرانيها را به مهماني تصويري جنگ دعوت كرده است.
بن كورتيس در سال 1974 در بريتانيا به دنيا آمد. اول قرار بود وكيل شود و از اين رو در دانشگاه حقوق شفيلد به تحصيل حقوق مشغول شد. همكاري با روزنامه دانشگاه شفيلد بود كه لذت عكاسي خبري را در دل او كاشت. از آن پس تصميم گرفت تا عكاسي خبري را به طور حرفهاي ادامه دهد.
كارش را با انجمن خبري بريتانيا در لندن آغاز ميكند و سپس به اسكاتلند ميرود. دست آخر نيز در سال 2003 به خبرگزاري آسوشيتدپرس ميآيد و كارش را به عنوان دبير عكس آفريقاي غربي اين خبرگزاري در داكار آغاز ميكند.
حضور در آفريقاي هميشه درگير جنگهاي داخلي فرصتي ميشود تا او به عنوان يك عكاس جنگ در صحنههاي نبرد حضور پيدا كند.
از سال 2005 به اين سو، دبير بخش عكس خبرگزاري آسوشيتدپرس در منطقه خاورميانه و آفريقاي غربي است. منطقهاي كه ميتوان آن را بحرانخيزترين منطقه جهان با جنگهايي هميشگي عنوان كرد.
نمايشگاهي كه بن كورتيس در ايران برپا كرد، دربرگيرنده 36 قطعه عكس در قطع 70×50 بود. 19 عكس رنگي مربوط به جنگهايي در آفريقا و 17 عكس سياه و سفيد از جنگ لبنان بودند.
از اين ميان دو عكس نيز با سوژه كارگران معادن الماس به نمايش درآمده بودند كه در نگاه اول ارتباطي با جنگ ندارند؛ اما همين معادن الماس هستند كه هزينه بسياري از جنگهاي داخلي آفريقا را تامين ميكنند.
بن كورتيس اهل مصاحبه نيست و آنگونه كه خودش ميگويد تاكنون با هيچ رسانهاي گفتوگو نكرده است.
مصاحبه نكردن او نه از سر غرور و ژستهاي آنچناني كه بخشي از اخلاق حرفهاي او است، آژانسي كه در آن فعاليت ميكند مصاحبه را برايش ممنوع كرده است. بن كورتيس بايد فقط عكس بگيرد و تفسير و تعبير را به بينندگان عكسهايش واگذار كند. او خود را تنها راوي واقعيتها ميداند.
تالار عزتا... انتظامي واقع در پشت بام خانه هنرمندان ايران پذيراي بازديدكنندگاني است كه به مهماني تصويري جنگ بن كورتيس آمدهاند. وارد سالن انتظامي كه ميشوي، بوي عطر به جا مانده از يك بازديدكننده مشامت را نوازش ميكند. زندگينامه كوتاه بنكورتيس در كنار پوستر نمايشگاه، اولين چيزي است كه نگاه را به سوي خود ميكشد و نام پرمعني كه براي نمايشگاهش انتخاب كرده است: «خسته از جنگ». زمين و سقف و در و ديوار تالار انتظامي سياهرنگ است و چقدر تناسب دارد با نمايشگاهي كه ميداني قرار است سياهي جنگ را بازبتاباند. اگر از چپ شروع كني، عكسهاي سياه و سفيد لبنان پيش رويت قرار ميگيرند و از راست رنگيهاي لبنان. اكثر بازديدكنندگان همان راه نزديك را انتخاب ميكنند و به تماشاي روايت بنكورتيس از آنچه بر مردم لبنان در جولاي و آگوست 2006 رفت، ميايستند.
توجه به عنصر انساني و جايگاه انسان در جنگ و رنجي كه از آن ميبرد، بيشترين جلوهگري را در عكسهاي لبنان دارند. عكسهاي لبنان صحنههاي انفجار و تيراندازي و حمله و دفاع را روايت نميكنند، بلكه آنچه را كه پس از اينها برجا مانده است، نشان ميدهند. چهرهها و همان خستگي چهرهها از جنگ و گاه نفرتشان سوژه اصلي بن كورتيس است. ساختمانهاي مخروبه از بمباران، مجروحان و آوارگاني كه دردمندانه يا به لنز دوربين خيره شدهاند يا به آينده مبهم خود فكر ميكنند، عناصر اصلي عكسهاي لبنان است. بنكورتيس هوشمندانه و با فكر، عكسها را براي اين نمايشگاه برگزيده است.
در تمام مراحل انتخاب عكس يادش بوده كه نام نمايشگاهش «خسته از جنگ» است. بن كورتيس در گفتوگوهاي غيررسمي حوالي نمايشگاهش به اين نكته اشاره كرده است كه اين او نيست كه از جنگ خسته شده است، بلكه اين عكس و مردم هستند كه از جنگ به ستوه آمدهاند. عكسهاي او نيز دقيقا همين نكتهها را تاكيد ميكنند.
با عبور از عكسهاي لبنان و ورود به آفريقا، خود جنگ در عكسها برجستهتر ميشود. تفنگ، خون و مرگ سه عنصر اصلي عكسهاي آفريقايي بن كورتيس در اين نمايشگاه است. اگر در عكسهاي لبنان تنها به قربانيان جنگ پرداخته شده است، در عكسهاي آفريقا سربازان و جنگجويان و شورشيان نيز به كادر بن كورتيس راه پيدا ميكنند.
عكس مشهور بن كورتيس از صحنه لگد زدن يك سرباز به سر يك اسير در ليبريا كه براي آن جايزه عكس لحظه بنياد ورلد پرس فوتو را در سال 2005 دريافت كرد هم در اين نمايشگاه ديده ميشود.
شايد از خود عكسها جالبتر شرح عكسي است كه بنكورتيس براي تكتك قابها نوشته است. يك كار حرفهاي تمام عيار كه يك كلاس درس براي عكاسي ايران باشد. در تكتك عكسها نام كشور، شهر و حتي مكان دقيق گرفته شدن عكس ذكر شده است. در يكي از عكسها يك قوطي خالي به چشم ميخورد كه در نگاه اول شايد زياد به چشم نيايد؛ اما بن كورتيس مورد استفاده اين قوطي را براي سربازان ذكر كرده است. در عكسهايي كه سوژه انساني پررنگ است، نام فرد نيز ذكر شده است و بيننده در ميماند كه عكاس چقدر بر كار خود تسلط داشته كه در آن هنگامههاي آتش و خون جسارت ورزيده و نام فرد را از او پرسيده است. سن و سال افراد و سوژهها نيز ذكر شده است. به اين ترتيب است كه عكسها و شرح عكسهايي كه اغلب دو خط بيشتر نيستند، بيننده را به تمامي در جريان واقعه قرار ميدهند و بن كورتيس ميتواند رسالتش را در نماياندن تلخيهاي جنگ كامل كند.
36 عكس خيلي زودتر از آنچه فكر ميكني، تمام ميشود و بايد مهماني تصويرهاي جنگي بن كورتيس را ترك كني. هنگام خروج جاي آن عطر هنگام ورود را بوي تند و آزاردهنده باروت گرفته است.
عكس: بنكورتيس
|
شاخص
دنيای اقتصاد
)
)