پس‌زمینه بنیادین صنعت مس
عرفان رحمانی / تحلیل‌گر بازار سرمایه
مس پس از آهن و آلومینیوم سومین فلز صنعتی پرمصرف جهان است و حدود سه‌چهارم مصرف این فلز برای ساختن سیم‌های برقی، کابل‌های ارتباطی و الکترونیک است.
کاربردهای فلز مس
صنعت برق یکی از بزرگ‌ترین مصرف‌کنندگان فلز مس است؛ زیرا بهترین فلز ارزان برای انتقال جریان برق است. علاوه‌بر این، قدرت انعطاف‌پذیری مس آن را به بهترین و ایمن‌ترین انتقال‌دهنده برای ساخت سیم تبدیل کرده است.
مس همچنین در کابل‌های برق، به‌صورت عایق‌بندی‌شده یا نشده برای کاربردهای ولتاژ پایین، متوسط یا بالا مورد استفاده قرار می‌گیرد. این فلز بخش اصلی موتورها و تبدیل‌کننده‌ها است. همچنین مس در فیبر نوری در خطوط اصلی ارتباطات نیز کاربرد دارد. خاصیت ضدمیکروبی مس آن را به فلز محبوب در زمینه پزشکی نیز تبدیل کرده است.
در بازار سهام ایران چند شرکت در صنعت مس فعالیت می‌کنند که شناخته‌شده‌ترین این شرکت‌ها عبارتند از: شرکت ملی صنایع مس ایران، شرکت مس شهید باهنر و سرمایه‌گذاری مس سرچشمه. همان‌طور که از اسم شرکت سرمایه‌گذاری مس سرچشمه مشخص است، فعالیت این شرکت در زمینه سرمایه‌گذاری در صنعت مس است.
شرکت ملی مس ایران
شرکت ملی مس ایران که با نماد «فملی» در بازار سرمایه فعالیت می‌کند، به‌عنوان یکی از معروف‌ترین و بزرگ‌ترین شرکت‌های بورسی شناخته شده است.
ارزش بازار شرکت ملی مس ایران در حال حاضر حدود ۲۷۰هزار میلیارد تومان است که بعد از فولادمبارکه اصفهان، دومین شرکت بزرگ در صنعت فلزات اساسی و سومین شرکت بزرگ در کل بازار سرمایه محسوب می‌شود.
محصولات شرکت ملی مس ایران شامل کاتد مس، مفتول، کنسانتره مولیبدن، کنسانتره طلا و نقره، سنگ سولفور، اسیدسولفوریک و کنسانتره مس است.
البته عمده درآمد عملیاتی شرکت از فروش کاتد مس است، به صورتی که در سال ۱۳۹۹ این شرکت حدود ۴۲هزار میلیارد تومان درآمد عملیاتی داشت که حدود ۳۷هزار میلیارد تومان آن از فروش کاتد مس بوده است (داخلی و صادراتی).
«فملی» در سال ۱۳۹۸ حدود ۲۳۸هزار تن کاتد مس به فروش رساند که حدود ۱۲۶هزار تن آن فروش داخلی و ۱۱۲هزار تن آن فروش صادراتی بود. از مجموع ۴۲هزار میلیارد تومان درآمد عملیاتی شرکت، حدود ۷/ ۲۳هزار میلیارد تومان فروش داخلی و حدود ۳/ ۱۸هزار میلیارد تومان فروش صادراتی بوده است.
شرکت مس شهید باهنر
شرکت مس شهید باهنر در مقایسه با صنعت فلزات اساسی شرکت کوچکی به شمار می‌رود. عمده درآمد عملیاتی این شرکت از فروش تسمه و ورق مسی، تسمه و ورق برنجی و مقاطع برنجی است. این شرکت همچنین تولید‌کننده محصولات دیگری مانند لوله مسی، لوله برنجی و مقاطع مسی است.
شرکت مس شهید باهنر در سال ۱۳۹۹ حدود ۳هزار میلیارد تومان درآمد عملیاتی داشت که حدود ۸/ ۲هزار میلیارد تومان آن فروش داخلی و حدود ۲۰۰میلیارد تومان آن فروش صادراتی بوده است.
سرمایه‌گذاری مس سرچشمه
این شرکت بیشتر در زمینه سرمایه‌گذاری فعالیت می‌کند و از آنجایی که این مطلب درباره شرکت‌هایی است که تولیدات مس دارند و بیشتر در این صنعت فعالیت می‌کنند، در این گزارش آن‌چنان به موضوع شرکت‌های سرمایه‌گذاری نخواهیم پرداخت.
مقایسه ارزش بازارها
در جدول «۱» مقایسه ارزش بازار شرکت‌ها آورده شده است.
همان‌طور که گفته شد، شرکت ملی صنایع مس ایران (فملی) بزرگ‌ترین شرکت بین شرکت‌های فعال در صنعت مس است.
مقایسه حاشیه سودها
همان‌طور که در جدول «۲» مشاهده می‌شود، دو شرکت تولید‌کننده در صنعت مس که شرکت‌های ملی صنایع مس ایران و مس شهید باهنر هستند، به ترتیب حاشیه سود خالص ۶/ ۶۱درصد و ۷/ ۲۰ درصد دارند.
از نظر حاشیه سود نماد «فملی» حاشیه سود قابل توجهی دارد. البته در گزارش سه‌ماهه سال ۱۴۰۰ «فملی» حاشیه سودهای بالاتری هم داشته است.
مقدار فروش شرکت‌ها
در جدول‌های «۳» و «۴» مقدار فروش شرکت‌های ملی مس ایران و مس شهید باهنر در سال‌های ۹۸ و ۹۹ آورده شده است.
این محصولات اصلی‌ترین محصولات این دو شرکت هستند که درصد قابل توجهی از فروش کل شرکت را به خود اختصاص داده‌اند. این شرکت‌ها محصولات دیگری نیز به فروش می‌رسانند که درصد کمی از فروش کل را تشکیل می‌دهند. در شرکت ملی مس ایران یکی از محصولات اصلی که درصد بالایی از فروش کل شرکت را به خود اختصاص می‌دهد، کاتد مس است که محصول اصلی «فملی» به حساب می‌آید. همان‌طور که در جدول ۳مشاهده می‌شود، «فملی» در سال ۹۸ حدود ۲۳۸هزار تن و در سال ۹۹ حدود ۲۷۱هزار تن کاتد مس به فروش رسانده است.
در شرکت مس شهید باهنر اصلی‌ترین محصولات عبارت‌اند از: تسمه و ورق مسی، تسمه ورق برنجی و مقاطع برنجی که در بین این سه محصول نیز تسمه و ورق مسی درصد بیشتری از فروش کل را دارد.
مس شهید باهنر نیز در سال ۹۸ حدود ۵,۳۲۰ تن و در سال ۹۹ حدود ۶,۹۴۴ تن تسمه و ورق مسی به فروش رسانده است.
P/ E آینده‌نگر
در حال حاضرP/ E های فعلی روی تابلو در نماد «فملی» ۴۵/ ۸ و در نماد «فباهنر» ۵۵/ ۸ است.
اگر بخواهیم P/ E forward را محاسبه کنیم، در شرکت ملی مس ایران (فملی) برای سال ۱۴۰۰ با در نظر گرفتن میانگین نرخ دلار نیمایی در محدوده ۲۲,۵۰۰ تومان و کاتد مس جهانی به‌طور میانگین حدود ۹۵۰۰ دلار، می‌توان انتظار سود ۲,۱۰۰ تا ۲,۳۰۰ ریالی را برای هر سهم «فملی» در سال ۱۴۰۰ داشت که با توجه به قیمت فعلی که حدود۱۳.۵۴۰ریال است، P/ E forward «فملی» در سال ۱۴۰۰ بین عدد ۹/ ۵ تا ۴/ ۶ خواهد بود. در مس شهید باهنر نیز با توجه به مفروضاتی که در نظر گرفته شده می‌تواند برای سال ۱۴۰۰ به ازای هر سهم بین ۳,۵۰۰ تا ۳,۸۰۰ ریال سود بسازد که با در نظر گرفتن قیمت فعلی سهم که در محدوده ۲۵,۷۴۰ است P/ E forward بین ۸/ ۶ تا ۴/ ۷ را در سال ۱۴۰۰ می‌تواند داشته باشد. با توجه به مصارف فلز مس که در ابتدای مطلب آورده شد و رشد تکنولوژی و با توجه به این موضوع که در پیشرفت تکنولوژی، فلزی مانند مس با افزایش تقاضا در سطح جهانی روبه‌رو می‌شود، چشم‌انداز جهانی فلز مس در سال‌های آینده مثبت خواهد بود. با توجه به موضوعاتی که مطرح شد، انتخاب یک نماد از گروه مس داخل پرتفوی برای سال ۱۴۰۰ می‌تواند ریسک نسبتا کمی داشته و گزینه مناسبی برای سرمایه‌گذاری در سال ۱۴۰۰ باشد.
